Ang mga Milagro kang Sto. Niño sa Tigbauan

Magluwas sa Niño sa baybayon kag ang nagatalikod kag nagaparigos nga Niño, may iban pa gid nga katanhagaan nga ginpakita ang Niño sa Tigbauan:

1. Ang Niño nga Nagpanugbong. Sangka mangingisda ang nag-agto sa kumbento kag ginsukot ang pari kang bayad sa isda nga ginbuol na kuno. Nagpanghiwara ang pari nga wara gid tana ka buol it isda sa tao. Ginpamirit gid kang tao nga may sangka bata nga lalaki nga nag buol kang isda kana kag nagkuon nga,"Sukta lang to ang pari sa kumbento". Ginpangita nanda ang amo nga bata,,asta nga nakasulod sanda sa simbahan. Sa anda kahayanghag, natangraan nanda ang Sto. Niño sa pedestal nga may sangka salay nga isda nga nasang-at sa ana alima. Natabo dya nga insedente kang tiempo ni Padre Cresencio Montinola, circa 1838-1935.

2. Ang Niño nga may Bola. Sa kunsadan kang taytay nga nagaangot sa Parara kag poblacion, sangka nagauran-uran nga kaagahon, may bata nga lalaki nga nagpadulog sa trak nga Santacera agud makasakay. Ang trak halin sa Antique, wara it pasahero ay mga alas dos pa lang sa kaagahon kag tuyo nga magsugat sa  mga taga-Antique nga manaog sa barko halin sa Manila. Samtang nagadalagan ang trak, ginahampangan kang bata ang bola na, gani nabuy-an na kag nahulog kang sa tadlong ron sanda kang simbahan. Nagligid ang bola sa tunga kang karsada. Ginpadulog kang tsuper ang trak kag nanaog ang konduktor agud puruton ang bola. Naghambal ang koduktor nga indi na madara ang bola, gani nanaog ang driver agud tana ang mabuol kang bola. Pay indi na man maalsa ang bola. Gindarwahan nanda kang konduktor hakwat ang bola pay indi man nanda madara. Nanaog ang bata kag nagkuon nga, "Indi kamo makadara? Kamag-an gid lang ka dya." Ginpurot kang bata ang bola kag ginpaumpok-umpok samtang nagapadulong sa simbahan kon diin nadura tana. Nagdulog ang driver kag konduktor sa kapehan ni Tya Chata agud mangayo kang mainit nga tubig ay ginakulbaan sanda tungod ginbagat kuno sanda. Natabo dya kang panugod kang  dekada 60.

 3. Ang Niño sa Pil-as. May mag-asawa nga nagasakay sa anda awto,imaw ang bata nanda nga masakiton. Hinali lang nag-aberiya ang sarakyan kag nagtakilid sa bibi kang pil-as. Nagbukas ang pwerta kang sarakyan, gani nahulog ang bata kag nagbulidbulid paidalom sa pil-as. Sa katingala kang mag-asawa, wara magderetso sa idalom ang bata,kundi nakatakras pabalik sa sarakyan nga wara man maano. Naglibog ang ulo kang mag-asawa kon paano nakasaka pabalik ang bata, ay wara labot nga wara tana it sarang mapangurabtan, may diperensya pa tana. Nanugid ang bata nga may bata kuno nga lalaki nga nagauyat kang globo sa ana wala nga alima ang nagsagang kana, kag ginbutong tana pasaka. Napasibusibo kang mag-asaa nga Sto. Niño ato, gani nagpilgrimage sanda sa lainlain nga mga simbahan nga may patron nga Sto. Niño sa pagpangita sa Niño nga gina laragway kang anda bata. Pay ginakuon kang bata nga wara sa mga imahen nga anda nakita ang pareho ang hitsura kang bata nga nagluwas kana. Sangka adlaw, nakaagi sanda sa simbahan kang Tigbauan. Nakita nanda nga may retablo kang Sto. Niño sa facade kang simbahan, gani naghapit sanda bisan indi Sto. Niño ang patron  kang banwa. Nagapuni si Ramona kang karo kang Sto. Niño (ginahanda para sa prosesyon ay vesperas kang pista Senior kato) kang magsulod ang mag-asawa nga nagasunod ang anda bata. Nagaistorya ang mag-asawa kay Ramona kang hinali lang nagtuaw ang bata nga, "Amo na siya! Amo gid ina siya!", samtanag ginatudlo ang Sto. Niño de Tigbauan sa ibabaw kang karo. Natabo dya nga insidente kang dekada 70.

Ang Ikarwa nga Imahen kang Sto. Niño de Tigbauan , 1946

 Kang bag-o lang matapos ang gira, si Ramona nga apo ni Insik Jose, ang una nga Katoliko nga Insik sa Tigbauan gintublag kang sulitsulit nga damgo parte sa bata nga lalaki nga ana ginalibang. Tungod pirme nagabalikbalik ang amo man gihapon nga damgo, ginsugid na sa pari ang amo nga bagay. Ginhambalan tana kang pari nga ang bata nga lalaki sa ana damgo, mahimo nga amo ang Sto. Niño. Gani, nag-agto si Ramona sa Fundidor s a diin may mga eskultor nga nagapanghimo kang mga imahen kang mga santos gamit ang kahoy. Nagpaobra tana sa eskultor kang imahen kang Sto. Niño nga daw anum ka tuig nga bata ang kahanggudon. Ang imahen ,ginpabendiyonan na kag ginpahamtang it permanente sa may dose ka tapak nga kataason nga pedestal sa altar kang simbahan kang parokya kang Tigbauan.

Kang 1948, ang linog nga may kabaskugon nga Intensity 6, nagtay-og sa Tigbauan. Narumpag ruman ang temporaryo nga backdrop kang simbahan kag nahulog ang Sto. Niño sa pedestal pay wara man maano. Nagtabog lang ang ana korona pay wara na mabuy-an ang  kalibutan nga ginauyatan na sa ana wala nga  nga alima. Ang tuo na nga alima nga nagasenyas kang "Paghidaet" ang turudo kag katung-anan nga mga tudlo, wara man mapungil.

Kada pista kang Senior, ang imahen ni Senior Sto. Niño ginapailisan kang bag-o nga biste kag kapa , dayon, ginakarga sa karo kag ginaprosesyon. Napatay si Ramona kang tuig 2004,sa edad nga sobra 100 ka tuig, pay bilang tradisyon kang pamilya, ang ikarwa nga Sto. Niño sa simbahan kang parokya kang Tigbauan, padayon nga ginaprosesyon kada Pista Senior.

Nagâ Nagadebosyon ang mga Insik sa Sto. Niño sa Tigbauan?

     Si Uy Hio Co, nakasalapid ang buhok nga Insik ang naghalin sa Amoy, Tsina kag nangayaw rugya sa Ilong-Ilong sa pagnegosyo kang kandila. Nagdayon tana sa balay kang mag-asawa nga mga Katsila nga mga Benedicto.sa Salog (Jaro). Marapit sa simbahan kang Nuestra Sra. de Candelaria ang amo nga balay. Ang negosyo kang pamilya Benedicto amo ang paghimo kang mga bulak nga papel. May bata nga daraga ang mag-asawa nga ginahingaranan kay Teresa. Nagluyagay sanday Uy Hio Co kag Teresa, pay nagasambo sa pagpamatok ang ginikanan kang daraga, gani nagpamat-od ron lang ang magkatipan nga magtabanay.

     Nagpalagyo sanday Uy Hio Co kag Teresa kag nanago sa kumunidad kang mga Insik sa Parian (Molo). Natultulan sanda kang mga ginikanan ni Teresa, gani nalagyo ruman sanda, asta nga nakadangat sanda sa Tigbauan sa sobra nga panago. Nangabuhi sanda paagi sa paghimo kag pagbaligya kang kandila kag bulak nga papel. Nangin hermana si Teresa sa parokya kag tana gid ang nagapangalima sa pagpuni kang simbahan. Kon kis-a nagaabat si Uy Hio Co sa simbahan kag mag-usyuso kon ano ang ginaobra kang asawa. Pay sangka bes, nagatururo ang luha ni Uy Hio Co nga namangkot, "Telesa,ngaa ako gani sulot inyo simbahan, talikot Nino?" Ginsabat tana ni Teresa nga, "Ano abi kay wala ka mabunyagi". Gani, nagpabunyag man matuod si Uy Hio Co. Ang Kritiano na nga ngaran amo si Jose,kag ang ana apelyedo, Gonzales, sunod sa apelyedo kang ana maninoy.Gintawag tana kang mga tao nga "Insik Jose".

     Sangka hapon nga nagadabodabo, ginlihog ni Teresa si Insik Jose nga idul-ong sa simbahan ang mga human ron nga mga bulak nga inogpuni sa altar. Pagsampot na sa puerta kang simbahan, nalantawan na ang Sto. Niño nga nagapaturo sa uran sa balisbisan kang simbahan. Ginbuy-an na ang binungkos nga mga bulak kag naghuyab pauli. Nagahangos nga ginguyod na si Teresa agud ipakita ang nagaparigos nga Niño. Pag-abot nanda sa simbahan, turon nagapasaka sa altar ang Niño. Ginhikap nanda ang imahen kag basa pa ato. Nagdalidali si Insik Jose agto sa mga Insik sa Parian. Rayû pa gani, nagasinggitan ron nga, "Tuot git! Tuot git ila Dios!". Ginhagad na ang mga Insik nga magpabunyag man kag magdebosyon sa Sto. Niño sa Tigbauan. 

     Ang amo nga imahen nga human sa bronse, natampukan kang narumpag nga bahin kang simbahan kang ginbombahan  kang tiempo gira ang edipesyo. Nakalkalan ang imahen kang ginrepair ang simbahan kang 1997. Gin-install sa pedestal sa baptistry kag gin blesingan liwan pay nadura kang wara ron si Fr. Eleuterio Carton.

Ang Una nga Imahen kang Sto. Niño sa Tigbauan

      Kang mag-abot ang mga katsila nga konkistador sa Katigbawan (Tigbauan) halin sa Sugbo (Cebu), may imaw sanda nga mga prayle nga may dara nga imahen ni Hesukristo nga ginpakilala nanda sa mga pagano nga tumandok nga amo kuno ang matuod nga Dios nga gamhanan kag manluluwas kang kalibutankag ginatawag nanda kay Hesus.

     Kang una gid nga pagkakita kang mga tumandok sa mga Katsila nga nagasakay sa kabayo kag nagabayaw kang krus,nagtaral-as sanda sa kahadlok. Abi nanda, ang tao kag ang kabayo, sugpon pareho kang tayhô

. Ang panurok nanda sa krus, polo kang kampilan nga ginpasuli. Nagaparanuhot sa idalum kang kabalayan ang mga konstable sa pagpangita sa mga tumandok agud tipunon kag tudluan kang dara nanda nga bag-o nga pagturuohan. Nabudlayan sanda nga papatihon ang mga tumandok nga si Hesukristo nga nagadupa kag nalansang sa krus, amo ang Dios ay namusingal kang dugo, natata ang lawas kang pilas kag patay ron. Nahadlok ang mga tumandok sa krus. Naduram sanda sa patay. Pay kang ipakita kananda ang imahen kang Sto. Niño nga mahagop ang hitsura, mabuot turukon kag kanami daluon, daw gintutoy sanda parapit. Naganyat sanda nga pangilalahon ang ginatawag nanda nga Sto. Niño. Duna gid man sa mga tao, bisan ano pa nga lahi, ang mahamuot sa bata,gani madali nga nabuyok kag nahulog ang anda buot sa bata nga Ginoo nga amo si Señor Sto. Niño Hesus. Nangin mahapos sa mga prayle nga mapahagop kag matudluan ang mga tao kang Kristianismo.

     Ginsugdan kang mga prayle itudlo ang Kristianismo paagi sa Pagkatao ni Hesus. Ginpatan-aw sanda kang altar nga may Belen, kon diin may imahen ni Birhen Maria, ni San Josef, kag ang Niño Hesus nga nahamtang sa pasungan. Bisan ang pagpatpat kang kasaysayan paagi sa karantahon nga Latin kag Kinatsila, nahanuklog ang mga tumandok kag ginkilala ang Sto.Niño nga amo ang matuod kag buhi nga Dios.

     Kang urihe, agud nga labi pa gid nga mahaylo ang mga tao nga pamalandungan ang Pagkatao ni Hesus, bisan indi nanda mahangpan ang panghambal, ginpasundayag kang mga prayle ang istorya paagi sa drama-drama nga ginatawag nanda nga zarzuela. Ginhiwat dya tagsa ka tuig antes ang Pagkatao sa Disyembre kag pag-abot sa Enero, ginaprosesyon ang imahen ni Sto. Niño  kon sa diin ginapaharok kag ginapalapakan ang mga tao. Amo ron dya ang ginatawag nanda nga Pista Señor.

Nagâ Nagasaulog kang Pista ni Sto. Niño ang Tigbauan?

     Nagapanahid gid kuno kato ang mga mangingisda nayon sa Barroc kang malantawan nanda sa unhan, halin sa lawod ang daw simbahan kataas nga balod nga daw nagapaagto sa anda nahamtangan nga daray-ahan. Kon maghampas kuno ang amo nga balod, magalanas sa bilog nga banwa. Nagdinalagan nga nagasininggit ang mga mangingisda kag ginpuhag ang mga tao nga maghingagaw palagyo sa wara pa makaabot sa binit-baybay ang higante nga balod. 

     Nagsakâ ang mga tao sa mataas nga lugar sa gwa kang banwa nga ginatawag nanda nga 'takas-banwa". Nagakurudog, nagapanangis kag nagapinangadi sanda samtang ginalantaw nanda ang nagapadulong nga balod. Pay sa anda kahayanghag, amat-amat nga nagkulpa ang balod kag daw nagabalik sa lawod. Sa ibabaw kang amo nga balod, may nakita sanda nga bata nga daw mga anum ka tuig ang kahanggudon. Nagadurudalagan paagto-pabalik ang amo nga bata nga daw sa nagahampang, samtang darayon nga nagausmod ang tubig asta nga nangin kinaandan ron lang nga balod kag wara madayon nga matabunan kang tubig ang bilog nga banwa.

     Ang mga tao nga nakasaksi kang amo kato nga katanhagaan, bug-os ang pagpati nga isara gid ato ka milagro kang Sto. Niño. Amo to ang ginsugdan kang pagdebosyon, pagpadungog kag pagpasalamat kang mga tao  paagi sa misa, pagpangamuyo kag pagprosesyon sa Sto. Niño nga ginkilala nanda nga milagroso kag Tagluwas kang bilog nga banwa kang Tigbauan.

Your Music and My Song

 Lift the soul of my song to a spire,

Let it ride on the wings of your lyre;

Let each note of your melody bring,

Lilt and grace to my poetry's fling.

A song long been awaiting for you,

Aches to live and not fade in the blue;

It's a rhapsody wove in fine words,

Come, breathe ecstasy into the chords.

My song slept in my memory then,

Now, the symphony wakened again;

My song throbs with the strains of your heart,

When you strum your sweet music to start

Then your music and my song remain,

As you sing its undying refrain;

And will tenderly live in our dreams

Among angels' most beautiful hymns.

Listen to My Love Song

Listen to this love song,

Which my heart is singing;

Because you came along ,

With your tender feeling.

Listen to my love song,

Wherever you may be;

Let it's endearing notes

Make you feel you're near me.

When you're with me dear,

The skies seem always clear;

I need not shed a tear,

With you, I have no fear.

Listen to my love song,

Let it aflame your heart

With soft strains of splendor,

That make love's magic start.

Lyrics was written by Maria Luisa Tejero Torrento 

Music was composed by Josie Gentelizo Jarina .She added a narration at the end of the song just like in Elvis Presley's "Are You Lonesome Tonight ?".She dedicated this song to Butch who was working in a strange , faraway land of Saudi Arabia to ease his pain of loneliness and nostalgia.

Please Sing My Song

Sing my song if you may,

Sing it now, don't delay;

Time will go , it won't stay,

Sing it now, sing for me.

This song slept for some years,

In a heart full of fears;

Echoes of dreams and tears,

 But a note no one hears.

If one day, I must go,

My mute song I leave you,

Sing it to them , please do,

Sing it with love so true.

Sing it to my loved ones,

Say it's from a friend once;

I'll listen from a place,

Where lost souls have a space.

Sing my song with feeling,,

Sing with love unswerving;

Put an end to longing,

Free my heart from yearning.

But if none would listen,

Sing it to the trees then;

 To the birds that harken

And the stars in heaven.